Olga Diaz, al jarenlang lid van de gemeenteraad van Escondido, stelt zich kandidaat voor de gemeenteraad van het 3e district. Ze neemt het op tegen zittend raadslid Kristin Gaspar, die een tweede termijn ambieert. De verkiezingen vinden plaats op 3 maart. De twee kandidaten met de meeste stemmen nemen het in november opnieuw tegen elkaar op voor de titel.
Ik heb onlangs de raadslid ontmoet in Sunnyside Kitchen, een van Escondido's favoriete ontbijttentjes, waar ze uitlegde waarom ze zich verkiesbaar stelt. Zoals iedereen die Diaz' carrière volgt weet, spreekt ze niet in korte, pakkende uitspraken. Als ze over beleid praat, valt er genoeg te schrijven.
'Omdat ik denk dat ik het uitstekend zou doen,' zei ze als antwoord op de vraag 'Waarom?'. 'Het is het hoogste niveau binnen de lokale overheid. Als iemand die al zo'n twaalf jaar in functie is, is dit de volgende stap. Mijn passie is mensen helpen. Ik heb een carrière gehad die me in staat heeft gesteld dat te doen.'
Voor Diaz zijn er veel problemen, maar drie springen er echt uit: 1) klimaatverandering, 2) chronische dakloosheid en 3) huisvesting in het algemeen.
Klimaatverandering: "De provincie is er niet in geslaagd een juridisch houdbaar klimaatactieplan op te stellen." Volgens haar zijn klimaatactieplannen al twee keer met succes aangevochten in de rechtbank. En twee keer werden de plannen van de provincie ontoereikend bevonden. "Dat is niet ambitieus genoeg om onze doelstellingen voor de reductie van broeikasgasemissies te halen. Als dat proces tegen de tijd dat ik gekozen word nog niet is afgerond, zou dat een van de eerste dingen zijn waar ik met mijn collega's aan wil werken."
Ze noemt het "een wereldwijd probleem dat veel verder reikt dan het actieplan van de provincie", dat zou beginnen met het tegengaan van de ongecontroleerde bebouwing, waardoor meer mensen de auto gebruiken in plaats van het openbaar vervoer, lopen of fietsen naar hun werk. Dit betekent niet minder huizen, maar, zegt ze, dichtere bebouwing. "Als je maar blijft bouwen op onbebouwd land, creëer je nog steeds een situatie waarin mensen met de auto naar hun werk moeten rijden voor boodschappen, eten en tanken. Het is een manier van leven die niet zozeer getolereerd hoeft te worden als nu het geval is."
In de gemeenteraad heeft ze zich met dit vraagstuk beziggehouden en daarbij het algemene bestemmingsplan van Escondido gebruikt om de stedelijke ontwikkeling tot de kern te beperken. "Dat zijn principes waar ik al lange tijd in geloof", aldus Diaz. "Het heet slimme groei. Het is ook economisch haalbaarder omdat de infrastructuur er al is: wegen, bibliotheken en supermarkten." Als toezichthouder zou ze de mogelijkheden voor ongecontroleerde stedelijke uitbreiding beperken. "Natuurlijk is er een algemeen bestemmingsplan dat, mits nageleefd, nog steeds 50.000 wooneenheden toestaat. Elke stad heeft een algemeen bestemmingsplan en de provincie heeft er ook een, waarbij de toezichthouders de rol van autoriteit op het gebied van ruimtelijke ordening vervullen."
Andere ideeën zijn onder meer: "Zoveel mogelijk doen om open ruimte te behouden en meer aan te kopen. En die onderbrengen in natuurgebieden", zei ze. "Daar zijn verschillende manieren voor. Via staats- en provinciale subsidies. Er zijn organisaties voor landbehoud binnen de provincie (zoals de Escondido Creek Conservancy en de San Dieguito River Park Joint Powers Authority). Dat, samen met de uitbreiding van wandelpaden, is belangrijk voor de hele provincie en draagt bij aan de klimaatdoelstellingen."
Ze voegt eraan toe: "Het uitbreiden van ons bomenbestand is cruciaal. Meer bomen planten! Bomen halen koolstof uit de lucht. Er zijn veel persoonlijke gewoonten die mensen zouden moeten veranderen om klimaatverandering tegen te gaan. Sommige mensen rijden minder met de auto. Sommige lopen. Sommige passen hun eetgewoonten aan door minder vlees te eten – de CO2-voetafdruk van de vleesindustrie is aanzienlijk. Dat zijn persoonlijke keuzes die mensen moeten maken. Gezamenlijk zou het een verschil moeten maken. Veel verboden en verminderingen op plastic producten zijn nu de normaalste zaak van de wereld, terwijl 20 jaar geleden niemand het had over het verbieden van plastic tassen of rietjes. Nu wordt het absoluut als normaal beschouwd, vooral gezien alle beelden die zijn gedeeld over de wereldwijde verwoesting door de plasticindustrie, in termen van afval dat in rivieren en oceanen drijft. Mensen zijn zich nu veel bewuster van hun gebruik van deze dingen."
Vanuit het perspectief van de provincie, zegt ze, betekent het bestrijden van klimaatverandering "manieren vinden om minder voertuigen op de weg te hebben of ervoor te zorgen dat mensen kortere afstanden afleggen naar hun werk. Zodat mensen manieren vinden om te krijgen wat ze nodig hebben zonder urenlang in de file te staan op de snelweg."
Dat bracht ons bij de woningmarkt. "Een interessant aspect van de algemene woningmarkt is dat de lokale overheid er eigenlijk geen bouwt", aldus Diaz. "De burgemeester staat niet zelf met een hamer te zwaaien om huizen te bouwen. We krijgen federale subsidies via HUD-toewijzingen, via staatsmiddelen en via ontwikkelaarsbijdragen. We geven die door om te proberen een evenwichtige woningvoorraad te bereiken." De twee segmenten van de woningmarkt die over het algemeen worden verzorgd, zegt ze, zijn luxe, dure woningen en gesubsidieerde woningen. "De enige taak van de projectontwikkelaars is geld verdienen", zegt ze. "Ze hebben geen moreel kompas waar ze zich aan moeten houden. Aan de andere kant van het spectrum bevindt zich gesubsidieerde, betaalbare huisvesting. Er zijn verschillende voorbeelden van gesubsidieerde, betaalbare huisvesting in Escondido", zegt ze. "Er is er niet genoeg van, maar er worden wel meer inspanningen geleverd om dit aan te pakken. Wat ontbreekt, is betaalbare huisvesting voor starters." Ze herinnert zich haar eerste huis, dat klein was maar betaalbaar. "Dat type woning wordt eigenlijk niet meer geproduceerd", zegt ze.
“In gesprekken met ontwikkelaars vroeg ik waarom ze dit niet bouwen, en ze antwoordden: ‘Er valt geen winst mee te maken’, omdat de grondprijzen en heffingen te hoog zijn”, zegt Diaz. Dit brengt haar op het idee voor betaalbare woningen voor werkenden op openbaar terrein. “Wat betreft grondprijzen: elke overheidsinstantie bezit grond. Waterbedrijven, de gemeente en de provincie. Er is openbaar bezit. Binnen de algemene bestemmingsplannen zouden we grond kunnen identificeren die geschikt is voor woningbouw. Een inventarisatie van openbaar terrein maken. Ik zou dat willen doen en een samenwerkingsverband oprichten.” Ze is voorstander van het JPA-model (Joint Powers Authority) omdat het gedeelde verantwoordelijkheid en gedeelde bevoegdheden creëert: “Het is niet alleen de verantwoordelijkheid van één instantie, maar samen kunnen ze het doen.” Ze stelt JPA's voor voor beschikbare openbare grond. “Een contactpersoon creëren die toezicht houdt op het identificeren van bouwbare grond. Omdat de grond de ontwikkelaar niets kost, zijn de grondprijzen geen probleem.”
Deze huisvesting voor werknemers zou verspreid over de hele regio kunnen worden gebouwd, in samenwerking met steden die willen meedoen. Het zou bedoeld zijn voor ambtenaren zoals brandweerlieden en leraren. "Er zijn duizenden ambtenaren, of het nu gaat om ziekenhuizen, waterleidingbedrijven of scholen. Om in aanmerking te komen, moet je een procedure doorlopen. Het zou niet gratis zijn. Idealiter," zegt ze, "zouden de huurinkomsten de bouwkosten dekken, maar de grond hoeft niet te worden betaald. Dit zal niet voor iedereen werken, maar wel voor sommigen. Je zou dicht bij je werk moeten wonen. Je hoeft geen snelwegen uit te breiden." Dit sluit aan bij haar doelstellingen voor klimaatverandering.
"Het is een zeer ambitieus concept en het zou veel samenwerking vereisen," zegt ze. "Het probleem lost zichzelf duidelijk niet op, dus dit idee heeft een voorvechter nodig. Vanuit mijn positie als lid van de districtsraad denk ik dat ik dit concept in goede banen kan leiden."
Ze is ook voorstander van het idee om grote bedrijven met ruime parkeerterreinen, zoals Qualcomm, aan te moedigen om 10% van hun parkeergelegenheid te reserveren voor huisvesting van werknemers. "Het zou niet gratis zijn, maar je zou wel dichter bij je werk wonen. Parkeerterreinen worden nu woningen. Door de grondkosten uit de ontwikkeling te halen, worden de kosten voor ontwikkelaars verlaagd." Ze is ook voorstander van het hergebruiken van oude winkelcentra.
Er bestaat geen wondermiddel, ze is voorstander van meerdere benaderingen. "Zelfs het plan van SANDAG om het openbaar vervoer betaalbaarder te maken, gaat er niet om iedereen uit de auto te krijgen, maar slechts tien procent", zegt ze. "Dat vermindert de uitstoot van broeikasgassen. Je moet al die dingen doen, en het is niet alleen de overheid, maar allerlei mensen die samenwerken om dat te bereiken."
Ze benadrukt: "We willen niet zomaar iets bouwen. We willen hoogwaardige producten die over vijftig jaar nog steeds aantrekkelijk zijn. Bouwen is belangrijk omdat we een tekort aan aanbod hebben, maar we kunnen niet bouwen zonder de levenskwaliteit te verbeteren, zonder wandelpaden en andere voorzieningen aan te leggen. Anders willen mensen er niet wonen."
Diaz wil zich richten op chronische dakloosheid. Toen ze bij Interfaith werkte, zag ze van dichtbij hoe sociale diensten wel en niet werken. En hoe de gemeente samenwerkt met non-profitorganisaties. Een groot deel van het gemeentelijke budget van 6,3 miljard dollar gaat naar de afdeling Gezondheidszorg en Sociale Zaken. Een van de manieren waarop ze geld verdelen, is door subsidies te verstrekken aan non-profitorganisaties. Er worden normen vastgesteld voor hoe zij mensen helpen, door middel van maatregelen gericht op zelfredzaamheid om hen weer op de been te helpen. Dat is de focus geweest: mensen helpen om weer op eigen benen te staan.
Wat volgens haar niet in het model is opgenomen, is mededogen en acceptatie. "Er is een deel van de bevolking waar we altijd voor zullen moeten zorgen. Als je chronisch daklozen ontmoet, besef je dat het niet uitmaakt hoeveel subsidies de gemeente geeft, zelfredzaamheid is niet voor iedereen weggelegd. Ik heb het over mensen met onoverkomelijke psychische problemen. Het is inhumaan om te veronderstellen dat ze ooit een stadium in hun leven zullen bereiken waarin ze geen begeleiding meer nodig hebben. Er bestaat geen pasklare oplossing voor die situatie."
Ze gelooft dat die groep meer dan de helft van de daklozen uitmaakt. "Een groot percentage heeft voortdurende ondersteuning nodig." Ze is voorstander van het fiduciaire model dat de Veterans Administration (Veteranenadministratie) gebruikt voor sommige van haar cliënten. "Veteranen die chronisch dakloos raken, kunnen niet goed met hun geld omgaan. Er wordt misbruik van ze gemaakt. Je wijst iemand aan om hun geld te beheren, de huur te betalen en boodschappen te doen. Dat lijkt me heel logisch, omdat het veel problemen zou oplossen voor mensen die niet in staat zijn om voor zichzelf te zorgen. Ik ken mensen die hun uitkering krijgen en die binnen een paar dagen alweer op is. Ze geven het uit. Als je mensen hebt die herhaaldelijk in die situatie terechtkomen – en we weten wie dat zijn – zou je moeten kunnen ingrijpen om ze te helpen voorkomen dat ze er weer in belanden."
Uiteraard zouden daarvoor wetten moeten worden aangepast. En voor degenen die een bed nodig hebben, blijft er behoefte aan meer accommodatie. "Ik vind het model van een studentenhuis goed. Veel mensen hebben ondersteuning nodig en een eigen kamer, maar wel met een gemeenschappelijke ruimte en een kantine, zodat er personeel aanwezig kan zijn om te zorgen voor hun veiligheid, medicatie en de hulp die ze nodig hebben. Het huidige huisvestingsmodel is gericht op appartementen, maar ik geef de voorkeur aan studentenhuizen, omdat die mogelijkheden bieden om met elkaar in contact te komen."
Gevraagd naar haar mening over het SOS-initiatief, Maatregel A, zei Diaz: "Ik steun het niet. Ik beantwoord die vraag eerlijk als die gesteld wordt. Ik zal er wel voor stemmen. Ik ben niet bang voor de gevolgen van SOS. Het lijkt erg op Voorstel S hier in Escondido, dat hier al tientallen jaren bestaat. Het heeft de groei niet beperkt. Het bevriest alleen het algemene bestemmingsplan. Dat plan wordt opgesteld met inspraak van de gemeenschap en een aanzienlijke inspanning om de toekomstige groei van de stad te ontwerpen en te plannen."
Het algemene plan van de county is ook tot stand gekomen na vele openbare bijeenkomsten en inspraakrondes. "Zodra er een algemeen plan is dat door de kiezers is goedgekeurd, zou de secretaris van de staat (SOS) het bevriezen, zodat wijzigingen alleen nog door de kiezers goedgekeurd kunnen worden. Ik denk niet dat dat een ramp is. Het zorgt voor vertrouwen in het planningsproces. Er wordt veel overdrijving rondom dit onderwerp gebruikt. Ik wil er geen punt van maken. Ik wil mensen niet opjutten of bang maken. Als de SOS het voorstel goedkeurt, komt alles goed. Als het niet wordt goedgekeurd, verandert er niets."
Diaz gelooft niet dat iets als SOS bijdraagt aan de dakloosheid. "Het bevriest alleen de plannen. Ze zijn er al mee bezig. Het verandert de plannen niet. Bouw waar je mag bouwen. Het enige wat het moeilijker zal maken, is speculeren op grond."
De belangrijkste reden voor iets als SOS is het gebrek aan vertrouwen in overheidsinstanties, zegt ze. "Hoe herstel je dat vertrouwen? Het is niet duidelijk of er binnen de provincie een significante band bestaat tussen het bestuur en het publiek."
Geplaatst op: 2 januari 2020